Doxycyclinum

Skład

Doksycyklina to antybiotyk należący do grupy tetracyklin o szerokim zakresie działania bakteriostatycznego. Mechanizm jej działania polega na hamowaniu syntezy białek bakteryjnych poprzez wiązanie z jednostką 30S rybosomów, co utrudnia podział i namnażanie bakterii. Lek występuje w różnych postaciach dawkowalnych najczęściej w tabletkach lub kapsułkach zawierających 100 mg doksycykliny. Substancją czynną jest doksycyklina, a składniki pomocnicze zależą od formy produktu, obejmują zwykle mikrokrystaliczną celulozę, krzemionkę koloidalną oraz stearynian magnezu.

  • Substancja czynna: doksycyklina
  • Postać leku: tabletki powlekane lub kapsułki
  • Składniki pomocnicze: mikrokrystaliczna celuloza, krzemionka koloidalna, stearynian magnezu

Wskazania

Doksycyklina wykazuje działanie przeciw wielu drobnoustrojom i jest stosowana w leczeniu różnorodnych zakażeń bakteryjnych. Dzięki swojemu szerokiemu zakresowi wskazana jest w infekcjach układu oddechowego oraz skórnych, a także w niektórych chorobach przenoszonych drogą płciową oraz w infekcjach wywołanych riketsjami. Lek wykorzystuje się również w profilaktyce malarycznej w regionach o wysokim ryzyku zakażeń oraz w terapii boreliozy i innych infekcji przenoszonych przez kleszcze.

  • Zakażenia układu oddechowego i ucha środkowego
  • Zakażenia skóry i tkanek miękkich
  • Chlamydialne zakażenia układu moczowo płciowego i błon śluzowych
  • Infekcje wywołane riketsjami
  • Profilaktyka malaryczna w odpowiednich regionach
  • Zapobieganie boreliozie w leczeniu infekcji przenoszonych przez kleszcze

Dawkowanie

Dawkowanie zależy od rodzaju infekcji, wieku pacjenta oraz współistniejących schorzeń. Zwykle stosuje się dawkę 100 mg dwa razy na dobę, a w pierwszym dniu terapii dawka 200 mg na dobę w dwóch równych dawkach. Należy ściśle dostosować dawkę do zaleceń lekarza i informacji zawartych w ulotce.

  • Dorośli: 100 mg dwa razy na dobę przez 7 do 14 dni w zależności od infekcji
  • W cięższych infekcjach lub zakażeniach atypowych dawka 200 mg pierwszego dnia, następnie 100 mg co 12 godzin
  • Dzieci powyżej 8 lat: dawka dostosowana do masy ciała zwykle 2 mg/kg co 12 godzin (maksymalnie 100 mg na dawkę)
  • Profilaktyka malaryczna: 100 mg raz na dobę zaczynając przed podróżą i kontynuować po powrocie zgodnie z zaleceniami

Przeciwwskazania

Przeciwwskazania obejmują nadwrażliwość na doksycyklinę lub inne tetracykliny oraz ciężkie zaburzenia wątroby. Lek nie powinien być stosowany u kobiet w ciąży w II i III trymestrze oraz u karmiących piersią oraz u dzieci poniżej 8 roku życia. Należy również unikać stosowania doksycykliny w przypadku wcześniejszych reakcji alergicznych na tetracykliny.

  • Nadwrażliwość na doksycyklinę lub inne tetracykliny
  • Ciąża w II i III trymestrze oraz karmienie piersią
  • Dzieci poniżej 8 lat
  • Ciężka niewydolność wątroby lub ostre uszkodzenie wątroby

Ostrzeżenia

Podczas terapii doksycykliną może wystąpić zwiększone ryzyko fotouczulenia i reakcji skórnych pod wpływem promieniowania słonecznego. Należy przyjmować lek z pełną szklanką wody i unikać zalegania w przełyku po przyjęciu leku w celu zapobiegania uszkodzeniu przełyku. W razie wystąpienia żółtaczki, nagłego pogorszenia stanu wątroby lub objawów ciężkiej reakcji alergicznej należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem. Długotrwałe stosowanie może zaburzać naturalną florę bakteryjną jelit co może prowadzić do ciężkich infekcji wywołanych przez Clostridioides difficile.

  • Fotouczulenie i związane z tym objawy skórne
  • Ryzyko podrażnienia przełyku przy przyjmowaniu leku bez odpowiedniej ilości płynu
  • Ryzyko zapalenia jelita grubego wywołanego antybiotykoterapią
  • Potencjalny wpływ na funkcje wątroby i nerek w niektórych przypadkach

Działania niepożądane

Podczas terapii mogą wystąpić objawy ze strony przewodu pokarmowego takie jak nudności, wymioty lub dyskomfort brzucha. Pojawiają się również odczyny skórne w postaci wysypki lub świądu oraz fotouczulenie na światło słoneczne. U niewielkiej liczby pacjentów obserwuje się zaburzenia hematologiczne lub objawy ciężkich reakcji alergicznych. Rzadko mogą wystąpić zmiany w funkcji wątroby oraz rzekome zapalenie jelita grubego.

  • Nudności, wymioty, biegunka
  • Wysypka skórna oraz świąd
  • Reakcje alergiczne, w tym obrzęk i duszności
  • Fotouczulenie
  • Zaburzenia funkcji wątroby i żółtaczka
  • Rzadko ciężkie choroby jelit wywołane Clostridioides difficile

Interakcje

Doksycyklina wykazuje istotne interakcje z innymi lekami i składnikami diety. Związki zawierające sole wapnia, magnezu, żelaza, cynku i glinu mogą ograniczać wchłanianie doksycykliny jeśli są przyjmowane jednocześnie. Zaleca się odstęp przynajmniej dwóch godzin między przyjęciem takich preparatów a doksycykliną lub przyjmowanie doksycykliny w innym czasie.

  • Związki zawierające sole wapnia, magnezu, żelaza, cynku i glinu mogą zmniejszać wchłanianie doksycykliny
  • Przyjmowanie żelaza lub środków zobojętniających na 2 godziny przed lub po podaniu doksycykliny
  • Interakcje z lekami przeciwkrzepliwymi, takimi jak warfaryna, mogą wydłużać czas protrombinowy
  • Inne leki wpływające na metabolizm wątroby lub efekt terapeutyczny mogą wymagać dostosowania dawki

Szczególne grupy

Wrażliwość na doksycyklinę jest szczególnie istotna u kobiet w ciąży i karmiących piersią. Dzieci poniżej ósmego roku życia nie powinny przyjmować tego leku ze względu na możliwość przebarwień zębów oraz zaburzeń wzrostu kości. Osoby starsze oraz pacjenci z zaburzeniami nerek lub wątroby wymagają szczególnego monitorowania podczas terapii. Przed rozpoczęciem leczenia należy ocenić ryzyko i korzyść terapii w kontekście innych dostępnych leków.

  • Kobiety w ciąży i karmiące piersią powinny unikać stosowania doksycykliny
  • Dzieci poniżej 8 roku życia ze względu na ryzyko przebarwień zębów i zaburzeń wzrostu kości
  • Osoby z zaburzeniami nerek lub wątroby wymagające monitorowania funkcji narządów
  • Starsi pacjenci wymagający dostosowania dawki i większej ostrożności

Przechowywanie

Leki zawierające doksycyklinę należy przechowywać w miejscu chronionym przed światłem i wilgocią, w temperaturze pokojowej. Produkt powinien być przechowywany w oryginalnym opakowaniu oraz z dala od dzieci. Nie należy używać przeterminowanych tabletek ani kapsułek i po upływie terminu ważności zwrócić je do apteki zgodnie z lokalnymi przepisami.

  • Przechowywać w temperaturze pokojowej, zwykle między 15 a 25 stopni Celsjusza
  • Chronić przed światłem oraz wilgocią
  • Przechowywać w oryginalnym opakowaniu
  • Trzymać z dala od dzieci

W razie wątpliwości dotyczących stosowania leku skontaktuj się z lekarzem lub farmaceutą. Nie przekraczaj zaleconej dawki i nie kontynuuj leczenia dłużej niż zalecają to wskazania kliniczne. Jeśli pojawią się ciężkie objawy lub reakcje alergiczne natychmiast skontaktuj się z lekarzem. W razie pytań dotyczących terapii zwróć się po poradę do specjalisty.

Zobacz również